
สถานการณ์ปัญหาขยะมูลฝอย
ขยะหรือมูลฝอย หรือของเสีย เป็นเหตุสำคัญประการหนึ่งที่ก่อให้เกิดปัญหาสิ่งแวดล้อมและมีผลต่อสุขภาพอนามัย มูลฝอยหรือของเสียกำลังมีปริมาณเพิ่มมากขึ้นทุกปี เพราะสาเหตุจากการเพิ่มของประชากร การขยายตัวทางเศรษฐกิจ และทางอุตสาหกรรม นับเป็นปัญหาที่สำคัญของชุมชนซึ่งต้องจัดการและแก้ไขปริมาณกากของเสียและสารอันตราย ได้แก่ขยะมูลฝอย สิ่งปฏิกูล และสารพิษที่ปนเปื้อนอยู่ในแหล่งน้ำ ดิน และอากาศ ตลอดจนบางส่วนตกค้างอยู่ในอาหาร ทำให้ประชาชนทั่วไปเสี่ยงต่ออันตรายจากการเป็นโรคต่าง ๆเช่น โรคมะเร็งและโรคผิดปกติทางพันธุกรรมเป็นต้น
ปัญหาขยะล้นเมืองถือเป็นปัญหาสำคัญของประเทศไทยและเป็นปัญหาเรื้อรังที่มีมานานข้อมูลจากกรมอนามัยพบว่า ปัจจุบันประเทศไทยมีขยะเกิดขึ้นประมาณ 41,532 ตัน/วันหรือกว่า 15 ล้านตัน/ปี โดยร้อยละ 30 เป็นขยะที่นำไปรีไซเคิลได้ แต่กลับมีการรีไซเคิลนำมาใช้ประโยชน์จริงเพียง 1 ใน 4 เท่านั้น จึงเป็นเรื่องที่ทุกภาคส่วนควรจะช่วยกันแก้ไข ก่อนจะมีปัญหาอื่นๆ ตามมาดังเช่นเหตุการณ์ไฟไหม้บ่อขยะที่เพิ่งเกิดขึ้น
กรมควบคุมมลพิษ รายงานสถานการณ์ขยะประเทศไทยในปี 2548 มีขยะมูลฝอยชุมชนเกิดขึ้น 14.3 ล้านตัน หรือ 38,221 ตัน/ วัน และยังมีการประมาณการว่า ในปี2558 ขยะมูลฝอยจะเพิ่มขึ้นอีกเป็น 49,680 ตัน/วัน โดยปริมาณขยะที่เกิดขึ้นมาจากพื้นที่ในกรุงเทพฯ ประมาณ 8,291 ตัน/วัน คิดเป็น21% ของขยะมูลฝอยที่เกิดขึ้นทั่วประเทศ และเกิดในเขตเทศบาลและเมืองพัทยาประมาณ12,635 ตัน/วัน หรือคิดเป็น 32% และเกิดขึ้นนอกเทศบาลในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลประมาณ 18,295 ตัน/วัน หรือคิดเป็น 47%ของขยะมูลฝอยที่เกิดขึ้นทั่วประเทศ ขณะที่มีการใช้ประโยชน์จากการนำขยะกลับมาใช้ประโยชน์ใหม่ ประมาณ 3.1 ล้านตัน หรือคิดเป็น 22% ของปริมาณขยะมูลฝอยที่เกิดขึ้น
กรมควบคุมมลพิษ เปิดเผยว่า ประเทศไทยมีบ่อฝังกลบขยะทั่วประเทศประมาณ 2,500 บ่อ แต่ในจำนวนนี้ 80% เป็นการกำจัดขยะอย่างไม่ถูกต้อง แต่ละวันประเทศไทยมีขยะเกิดขึ้นถึงวันละ 26-27 ล้านตัน ในจำนวนนี้ได้รับการจัดการอย่างถูกต้องเพียง 14 ล้านตันเท่านั้น ที่เหลือจัดการไม่ถูกต้อง มีการเทกอง จึงทำให้ขณะนี้ขยะตกค้างกว่า 20 ล้านตัน คนกรุงเทพฯ สร้างขยะ 2 กิโลกรัม/วัน/คนจังหวัดอื่นๆ 0.93 กิโลกรัม/วัน ยังมีขยะอุตสาหกรรม 3.9 ล้านตัน/วัน มีโรงงานอุตสาหกรรมที่เข้าสู่ระบบกำจัดขยะอย่างถูกต้องไม่ถึง 50% เนื่องจากสถานที่กำจัดขยะเคมีจากโรงงานที่ยังไม่ทั่วถึงเพียงพอ ทั้งนี้จากการสำรวจของกรมควบคุมมลพิษพบว่ามี 9 จังหวัดที่มีปัญหาขยะตกค้างมากที่สุดได้แก่ อันดับ 1 จ.สมุทรปราการ มีปริมาณขยะไม่ต่ำกว่า 10 ล้านตัน/วัน อันดับ 2 คือ จ.สงขลา กว่า 2 ล้านตัน นอกจากนี้เป็นกาญจนบุรี นครศรีธรรมราช สุราษฎร์ธานีราชบุรี ขอนแก่น พระนครศรีอยุธยา และปราจีนบุรีปัญหาคุณภาพสิ่งแวดล้อมทั้งสองอย่างนี้ตลอด 20 ปีที่ผ่านมาต่างมีแนวโน้มที่รุนแรงและหมักหมมยิ่งขึ้นทุกวัน จนบ่อยครั้งเกือบจะมองไม่เห็นว่าจะมีทางแก้ไขได้
ประเด็นมีอยู่ว่าใน 20 ปีข้างหน้าสังคมไทยจะมีปัญญาแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมในชีวิตประจำวันของเมืองและชุมชนเหล่านี้ได้จริงหรือและลูกหลานจะอยู่กับมันในสภาพแบบไหน
|